ROTKREUPEL EN HET BLOED

A)        ROTKREUPEL

Rotkreupel is een acuut tot chronisch verlopende, besmettelijke tussenklauwhuid aandoening bij schaap en geit die met ondermijning van het klauwhoorn gepaard gaat. De aandoening begint met een ontsteking van de tussenklauwhuid.

Oorzaken:

Bij het ontstaan van rotkreupel spelen 2 bacteriën een rol: Bacteroides nodosus en Fusobacterium necrophorum.

De eerste bacterie vermenigvuldigd zich op de klauwhuid van rund, schaap en geit. Buiten deze gastheren blijft de bacterie slechts enkele dagen tot hooguit 2 weken in leven.

De tweede bacterie behoort tot de normale darmflora van het schaap en is dus altijd aanwezig in de omgeving van schapen.

De 2 bacteriën versterken elkaar, ze werken samen de diepte in en ondermijnen het klauwhoorn.

Andere factoren die meespelen zijn vocht, temperatuur en klauwverzorging, en ras en zuurgraad van de bodem.

Vandaar dat het rotkreupel meeste in het voor- en najaar voorkomt.

Symptomen:

Meerdere dieren in de koppel vertonen kreupelheid.

Behandeling:

-          De behandeling begint met het besnijden van alle klauwtjes, al het losse hoorn moet worden verwijderd.

-          De schapen zonder verschijnselen moeten op een zo droog mogelijk perceel gehouden worden waar minimaal 2 weken geen schapen op hebben gelopen. De klauwtjes na 3 weken herhalen.

-          Voor de behandeling van klauwen voldoet een voetbad met een 3-5%-ige formaline-oplossing, let hierbij op de temperatuur van het bad, die moet boven de 15graden C zijn.

-          Aangetaste schapen behandelen met 3 dagen Linco-Spectin of 1 dag met Micotil. De aangetaste schapen pas 1 week na het besnijden door een voetbad laten lopen en na 3 en 6 weken weer controleren.

Ook als de dieren hersteld zijn is het regelmatig toepassen van een voetbad verstandig

In een koppel waar rotkreupel is geweest is de kans op herhaling het eerste jaar daarna erg groot.

Vaccineren:

Ook kan er tegen rotkreupel geënt worden met Footvax. De hele koppel (alles ouder dan 3 maanden) moet dan geënt worden. De kans op het voorkomen van de ziekte en de besmettingsgraad van de omgeving zullen hierdoor sterk afnemen.

Als entschema moet er eerst een 2-voudige enting plaatsvinden met 6 weken tussentijd. Herhaling moet binnen de 4 maanden plaats vinden

Medicijnen:

Linco-Spectin 100ml:   dosering:          1cc per 10 kg

Micotil 50ml:                                                   1cc per 30 kg

Footvax is verkrijgbaar in flesjes van 20 doses

B)        HET BLOED

Het bloed is een aandoening die bij schapen van elke leeftijd voor kan komen, maar vooral snel groeiende lammeren van 3-10 weken oud worden het slachtoffer. Ook onder goed gevoerde dieren van een ½ tot 1 jaar oud vallen regelmatig slachtoffers.

Oorzaak:

De ziekte wordt veroorzaakt door de bacterie: Clostridium perfrigend type D.

Deze bacterie komt overal – ook in de darmflora- voor.

Opname vindt plaats via voer, water, strooisel en grond.

Verschijnselen:

De ziekte treedt vaak op bij:

-         een te grote melkopname

-         een te snelle overgang naar weide met jong, eiwitrijk gras

-         plotselinge voerverandering

Gevolg: Vaak plotseling dode lammeren

Behandeling:

Door het snelle verloop weinig kans van slagen.

Preventie:

Bescherming kan plaatsvinden door vaccinatie van het moederdier:

Basisvaccinatie: 2 keer vaccineren met een tussentijd van 4 tot 6 weken, waarvan de 2^e enting 4 tot 6 weken voor het lammeren.

Een voorbeeld:

Dekdatum        1^e enting                                              2^e enting                              aflammerdatum

15/09               van 15/11 tot uiterlijk 13/12                 van 27/12 tot uiterlijk 10/01                 07/02

01/10               van 01/12 tot               29/12               van 12/01 tot               26/01               23/02

15/10               van 15/12 tot               12/01               van 26/01 tot               09/02               09/03 30/10                van 29/12 tot                     26/01               van 09/02 tot               23/02               23/03

15/11               van 14/01 tot               11/02               van 25/02 tot               11/03               08/04

Lammeren van goed geënte ooien zijn de eerste 6 tot 12 weken goed beschermd, mits ze voldoende biest op hebben genomen. Hierna kunnen de lammeren zelf geënt worden.Voor langdurige bescherming is een 2^e enting 4 tot 6 weken na de eerste enting.

De entstof:

Ovilis-heptavac-P (Intervet NL-BV)

-         vaccineren onder de huid

-         wachttijd: 0 dagen

-         aangebroken flacon binnen 10 uur gebruiken

-         te verkrijgen in 50 doses en 125 doses

C)        Besmettelijke Abortus

Naam:              Ovine enzoötische abortus

Verwekker:      Chlamydia psittaci ovis

Ook hier is in Nederland een vaccin beschikbaar voor maar gelukkig komt deze ziekte hier nog niet vaak voor.